ETF's worden vaak genoemd als een eenvoudige manier om gespreid te beleggen. Maar wat koop je eigenlijk wanneer je een ETF koopt?

1. ETF staat voor Exchange Traded Fund

ETF is de afkorting van Exchange Traded Fund. In het Nederlands kun je het zien als een beursgenoteerd fonds. Een ETF verzamelt geld van veel beleggers en investeert dat geld volgens de regels van het betreffende fonds. Het grote verschil met één individueel aandeel is dat een ETF vaak uit veel verschillende beleggingen bestaat. Je koopt een product dat een verzameling beleggingen kan bevatten.

2. Een eenvoudig voorbeeld

Stel dat je één aandeel koopt van bedrijf A. Dan is je resultaat sterk afhankelijk van wat er met bedrijf A gebeurt. Koop je in plaats daarvan een ETF die bijvoorbeeld honderden bedrijven volgt, dan ben je niet afhankelijk van één onderneming. Als één bedrijf in die ETF slecht presteert, heeft dat doorgaans een veel kleiner effect op je totale belegging dan wanneer je alleen dat ene aandeel bezit. Dit noemen we spreiding. Een ETF kan je met één aankoop toegang geven tot een grote verzameling beleggingen. Hoeveel spreiding je daadwerkelijk krijgt, hangt volledig af van de ETF die je kiest.

3. Waarin kan een ETF beleggen?

ETF's kunnen verschillende soorten beleggingen volgen. Bijvoorbeeld: aandelen, obligaties, grondstoffen, vastgoed, bepaalde sectoren, specifieke landen of regio's en/of een bepaalde beursindex. Er bestaat dus niet zoiets als "de ETF". Er zijn duizenden verschillende ETF's met verschillende doelstellingen. Een ETF die een brede wereldwijde aandelenindex volgt, is iets heel anders dan een ETF die alleen bedrijven uit één sector bevat.

4. Wat is een index?

Veel ETF's proberen een bepaalde index te volgen. Een index is een soort meetlat voor een groep beleggingen. Een aandelenindex kan bijvoorbeeld bestaan uit een verzameling grote bedrijven. Een ETF probeert vervolgens de ontwikkeling van zo'n index zo nauwkeurig mogelijk te volgen. Je hoeft daardoor niet zelf alle afzonderlijke aandelen uit die index te kopen. De ETF doet dat volgens zijn eigen beleggingsstrategie.

5. Actief versus passief beleggen

ETF's worden vaak geassocieerd met passief beleggen. Bij actief beleggen probeert een fondsbeheerder bijvoorbeeld zelf aandelen te selecteren met als doel een bepaalde markt te verslaan. Bij passief beleggen probeert een fonds meestal juist een bepaalde index te volgen. Een index-volgende ETF probeert dus niet voortdurend te bepalen welk aandeel "de winnaar" wordt. Het doel is doorgaans: de ontwikkeling van de gekozen index zo goed mogelijk volgen. Dat kan eenvoudiger en goedkoper zijn dan sommige vormen van actief beheer. Maar "passief" betekent niet "zonder risico".

6. Waarom zijn ETF's populair?

ETF's hebben verschillende eigenschappen die ze aantrekkelijk kunnen maken voor beleggers.

• Spreiding: Met één ETF kun je soms beleggen in tientallen, honderden of zelfs duizenden verschillende effecten.

• Eenvoud: Je hoeft niet zelf ieder afzonderlijk aandeel te selecteren wanneer je een ETF koopt die een brede index volgt.

• Vaak relatief lage kosten: Veel indexvolgende ETF's hebben relatief lage beheerkosten. Let wel: lage kosten betekenen niet dat een ETF gratis is. Je kunt bijvoorbeeld ook transactiekosten, spread of andere kosten hebben.

• Flexibiliteit ETF's worden op de beurs verhandeld. Tijdens de beursuren kun je ze doorgaans kopen en verkopen tegen de beschikbare marktprijs.

  
  

7. Zijn ETF's veilig?

Nee… Dit is een belangrijk punt voor iedere beginner. Een ETF kan in waarde dalen. Een brede aandelen-ETF kan bijvoorbeeld tijdens een beurscrash aanzienlijk minder waard worden. Ook een ETF met honderden aandelen kan verlies opleveren. Spreiding vermindert het risico van afhankelijkheid van één belegging, maar elimineert het marktrisico niet. Als de aandelenmarkt als geheel daalt, kan een brede aandelen-ETF dus eveneens dalen.

8. Een ETF is niet automatisch goed gespreid

De naam "ETF" zegt op zichzelf weinig over het risico.Stel dat je een ETF koopt die alleen bestaat uit bedrijven uit één sector. Dan heb je wel meerdere bedrijven, maar nog steeds een sterke concentratie in één sector. Een ETF die wereldwijd duizenden bedrijven volgt, kan een heel andere spreiding hebben. Daarom moet je altijd kijken naar wat de ETF daadwerkelijk bezit.

9. Waar moet je op letten?

Voordat je een ETF koopt, kun je onder andere deze vragen stellen:

• Welke index volgt de ETF?

  Begrijp wat je eigenlijk probeert te volgen.

• Welke beleggingen zitten erin?

  Bekijk de belangrijkste posities, sectoren en landen.

• Hoe breed is de spreiding?

  Een ETF met tien bedrijven is iets anders dan een ETF met duizenden bedrijven.

• Wat zijn de kosten?

  Bekijk de lopende kosten én eventuele kosten die je broker in rekening brengt.

• In welke valuta is de ETF genoteerd?

  De beursnotering en de valuta waarin de onderliggende beleggingen zitten zijn niet altijd hetzelfde. Valutarisico kan een rol spelen.

• Hoe groot is het fonds?

  Een groter fonds kan bepaalde voordelen hebben, maar omvang alleen maakt een ETF niet automatisch beter.

• Hoe wordt de index gevolgd?

  ETF's kunnen een index op verschillende manieren volgen. Het is nuttig om te begrijpen hoe dat gebeurt.

10. ETF's en dividend

Sommige aandelen in een ETF betalen dividend. Afhankelijk van het type ETF kan dat dividend aan jou worden uitgekeerd of binnen het fonds opnieuw worden geïnvesteerd. Daarom kom je vaak twee termen tegen:

• Uitkerend: Het ontvangen dividend wordt aan beleggers uitgekeerd.

• Kapitaliserend: Het dividend wordt binnen het fonds opnieuw geïnvesteerd.

Welke variant interessant is, hangt onder andere af van je doel en persoonlijke situatie.

11. De kosten van een ETF

Kosten zijn belangrijk omdat ze ieder jaar invloed kunnen hebben op je uiteindelijke rendement. Een belangrijke term is de TER (Total Expense Ratio). Dit is een maatstaf voor bepaalde doorlopende kosten van het fonds. Ook andere factoren kunnen belangrijk zijn, zoals: transactiekosten bij je broker, de bied-laatspread, eventuele valutakosten, belastingen, tracking difference. De goedkoopste ETF is daarom niet automatisch de beste ETF voor iedere belegger.

12. Een ETF kopen betekent niet dat je de markt kunt voorspellen

Een ETF kan een eenvoudige manier zijn om gespreid te beleggen, maar het blijft een belegging. Je weet niet vooraf wat de beurs gaat doen. De waarde kan stijgen. De waarde kan dalen. En soms kunnen markten langere tijd tegenvallen. Daarom is het belangrijk om een ETF te kiezen die past bij je beleggingsdoel, beleggingshorizon en risicotolerantie.

13. Opdracht

Zoek nog geen ETF om meteen te kopen. Kies voorlopig één bekende beursindex en probeer deze drie vragen te beantwoorden:

• Welke bedrijven of beleggingen zitten erin?

• Hoeveel verschillende beleggingen bevat de index ongeveer?

• Waarom zou iemand ervoor kiezen deze index te volgen?

Als je deze vragen kunt beantwoorden, heb je een belangrijke eerste stap gezet in het begrijpen van ETF's.